Maandelijkse evolutie van de mobiliteit
Ontdek hier de evolutie van de cijfers van Mei met betrekking tot fietsstromen en gedeelde micromobiliteit, openbaar vervoer stromen, verkeersstromen op de weg en congestie.
Inleiding
Bruxelles Mobiliteit verzamelt en synthetiseert de meest recente gegevens over de evolutie van stedelijke mobiliteitsstromen. Deze analyse bevat de trends van de afgelopen maanden op het gebied van fietsverkeer en gedeelde micromobiliteit, evenals de stromen van het openbaar vervoer, de verkeersvolumes en de congestieniveaus. Deze indicatoren bieden een beter inzicht in de dynamiek van verplaatsingen in stedelijke gebieden en hun impact op duurzame mobiliteit, toegankelijkheid en het beheer van infrastructuren.
Evolutie van de fietsstromen en van de gedeelde micromobiliteit
Sinds 2020 beschikt Brussel Mobiliteit over een reeks automatische tellers die op een vijftiental fietspaden werden geplaatst en waarvan de gegevens correct geëxploiteerd kunnen worden zodat de evolutie van de (fiets- en step)stromen gemeten kan worden over de seizoenen heen. Daarnaast kunnen we dankzij de gegevens van de deelmicromobiliteitsoperatoren de evolutie volgen van de aanbods- en gebruiksindicatoren van de verschillende voertuigen die op het gewestelijke grondgebied gehuurd kunnen worden. Wat betreft de fietsen in stations (Villo!-systeem), komen de gegevens van JCDecaux. Wat de vrijevlootmicromobiliteitsoperatoren betreft, worden de gegevens verstrekt door de firma Vianova. Er moet worden opgemerkt dat sommige indicatoren kunnen worden onderschat omdat de communicatie van de gegevensstromen soms verstoord kan zijn.
Sinds 01.02.2024 is het herziene uitvoeringsbesluit van de ordonnantie van 29 november 2018 betreffende het delen van vrije vloot vervoersmodi van toepassing in het BHG. Dit betekent een vermindering van het aantal toegestane operatoren, alsook van de grootte van de voertuigenvloot per operator. Onder voorbehoud van de afwikkeling van de lopende beroepsprocedures zullen er in het BHG twee deelstepaanbieders (met elk maximaal 4000 voertuigen) actief zijn en 3 deelfietsaanbieders (met elk maximaal 2500 voertuigen). Dit zou moeten leiden tot een geleidelijke afbouw van het aantal voertuigen in vrije vloot in 2024: van meer dan 20.000 steps in 2023 naar 12.000 begin 2024 (en theoretisch 8.000 in een derde fase), alsook een sterke uitbreiding van de fietsvloot (van 2.000 fietsen begin 2024 tot mogelijk 7.500).
+11%*
Meer wetenstromen op de fietspaden in februari 2025 ten opzichte van februari 2024.
(Genormaliseerde evolutie : +16%)
* door technische problemen ontbreken ongeveer 4 teldagen.
3.326
Meer wetenverhuringen van Villo!-fietsen (gedeelde fietsen in stations) in Mei 2025. (Stijgend ten opzichte van mei 2024.)
13.889
Meer wetenverhuringen van elektrische deelfietsen in vrije vloot per dag in Mei 2025 (+216% ten opzichte van December 2023). Het aanbod van elektrische deelfietsen in vrije vloot omvat 7.955 voertuigen.
31.678
Meer wetenverhuringen van elektrische deelsteps in vrije vloot per dag in Mei 2025 (+27% ten opzichte van December 2023). Het aanbod van elektrische deelsteps in vrije vloot omvat 10.327 voertuigen.
1,75
Meer wetenkeer per dag (= rotatiegraad): gemiddeld gebruik van een elektrische deelfiets in vrije vloot in Mei 2025.
3,07
Meer wetenkeer per dag (= rotatiegraad): gemiddeld gebruik van een elektrische deelstep in vrije vloot in Mei 2025. Dat is een lichte stijging van +48% ten opzichte van Mei 2024.
Evolutie van de verkeersstromen en van de verkeerscongestie
De verkeersstromen en de trajecttijden worden nauwgezet opgevolgd om na te gaan in welke mate het gebruik van het privévoertuig evolueert in de tijd. Naast de gezondheidscrisis en het effect daarvan op de verplaatsingsgewoonten wordt aan de hand van deze gegevens het effect geanalyseerd van de maatregelen ter beperking van het gebruik van de auto (Stad 30, Lokale Mobiliteitscontracten voor de mazen, enz.). Het goederenvervoer per vrachtwagen werd dan weer veel minder hard getroffen door de crisis dan het personenvervoer.
-1.93%
Meer wetenafstand die vrachtwagens van meer dan 3,5t aflegden in Mei 2025 ten opzichte van Mei 2024.
+4%
Meer wetenreistijd in de ochtendspits in Januari 2025 vergeleken met Januari 2024.
+1%
Meer wetenreistijd in de avondspits in Oktober 2024 vergeleken met Oktober 2023.
Stromen op fietspaden
+11%
stromen op de fietspaden in februari 2025 ten opzichte van februari 2024.
(Genormaliseerde evolutie : +16%)
+11%
stromen op de fietspaden in februari 2025 ten opzichte van februari 2024.
(Genormaliseerde evolutie : +17%)
+11%
stromen op de fietspaden in het weekend in februari 2025 ten opzichte van februari 2024.
(Genormaliseerde evolutie : +13%)
In mei 2024 waren de weersomstandigheden duidelijk minder goed dan in mei 2023 (iets zachtere temperaturen in 2024 maar veel meer neerslag dan in 2023) (bron: Koninklijk Meteorologisch Instituut van België).
Het zal dus niet verbazen dat er vrij grote verschillen zijn tussen de waargenomen gegevens en de genormaliseerde gegevens op basis van de gebruikelijke weersomstandigheden.
De verkeersstromen op de in aanmerking genomen fietspaden namen af in mei 2024 in vergelijking met mei 2023 (waargenomen evolutie:
-9%; genormaliseerde evolutie: +3%)*.
De vaststelling was dezelfde op weekdagen (waargenomen evolutie: -9%; genormaliseerde evolutie: +3%) en tijdens het weekend (waargenomen evolutie: -10%; genormaliseerde evolutie: +3%)*.
Afhankelijk van het telpunt schommelt de waargenomen evolutie tussen mei 2023 en mei 2024 van +3% (genormaliseerde evolutie: +13%) aan de Koolmijnenkaai (CJM90) tot -40% ter hoogte van de Leopold III-laan (CEV011) (genormaliseerde evolutie: -27%).
* door technische problemen ontbreken ongeveer 4 teldagen (varieert van telpunt tot telpunt). Deze gegevens zouden binnenkort gerecupereerd moeten kunnen worden.
Fietsen in station : Villo!-systeem
Het aantal Villo!-fietsen (i.e. de omvang van de vloot) is stabiel gebleven tussen November 2024 en November 2023 (-1.8%). In mei 2024 werden er gemiddeld 2.391 Villo!-fietsen per dag verhuurd. Dit is een daling ten opzichte van mei 2019 (-3%) en een lichte stijging ten opzichte van November 2023 (+6.5%). De gemiddelde rotatiegraad per dag in November 2024 is lager dan die in mei 2019 (-10.3%) en iets hoger dan die van november 2023 (+9,2%).
Elektrische deelsteps en deelfietsen in vrije vloot
Wegens een probleem met de kwaliteit van de gegevens betreffende de operatoren van elektrische deelfietsen in vrije vloot tot november 2021 worden de indicatoren van de elektrische fietsen verstrekt vanaf 2022. Voor de elektrische steps worden de indicatoren verstrekt vanaf 2021.
Het aanbod van elektrische deelsteps in vrije vloot is gedaald in mei 2024 ten opzichte van mei 2023 (-30%). De rotatiegraad steeg licht (1,9 in mei 2023 naar 2,08 in mei 2024).
Als we mei 2024 en mei 2021 met elkaar vergelijken, stellen we immers een uitbreiding van het aanbod vast met 169% en een stijging van de rotatiegraad met 197%.
Het aanbod van elektrische deelfietsen in vrije vloot is gestegen in mei 2024 ten opzichte van mei 2023 (+21%). De rotatiegraad daalde licht (1,67 in mei 2023 naar 1,5 in mei 2024).
In mei 2024 bedroeg de gemiddelde afstand van een traject met een elektrische deelfiets 3,3 km, terwijl een traject met een elektrische step gemiddeld 2,5 km bedroeg.
Congestie
Uit de indicatoren van de dienst Planificatie van Brussel Mobiliteit blijkt dat men in mei voor een traject van 10 minuten een gemiddelde vertraging oploopt van 1,2 minuut tijdens de ochtendspits en 3,3 minuten tijdens de avondspits. Het verkeer blijft dus duidelijk veel drukker tijdens de avondspits dan tijdens de ochtendspits. Er zijn meer files dan in Oktober 2023, vergelijkbaar met de toestand in 2022.
Vrachtwgens van meer dan 3,5T in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Het vrachtwagenverkeer in het gewest (het deel van de Brusselse Ring inbegrepen) is relatief stabiel en heeft weinig hinder ondervonden van de lockdownmaatregelen. In 2024 bedroeg het gemiddelde aantal vrachtwagens van meer dan 3,5 ton ongeveer 20.000 per dag in het hele Brussels Hoofdstedelijk Gewest (inclusief het deel van de Ring dat tot het gewest behoort).
Hierboven staat het overzicht van het aantal afgelegde kilometers volgens de Viapass-gegevens. Als we het jaar 2019 als referentiejaar nemen, stellen we een globale daling vast van -7% in 2020, -2% in 2021 en -4% in 2022 van alle kilometers die over een volledig jaar werden afgelegd door vrachtwagens van meer dan 3,5 ton.In het algemeen volgt het aantal vrachtwagens in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest dezelfde trend als het aantal afgelegde kilometers, d.i. ongeveer 600.000 vrachtwagens per maand over een jaar.